Tình hình 6 tháng đầu năm 2026
Về chính trị
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng NDCM Lào diễn ra trong
03 ngày từ 06-08/01/2026 đã thông qua các văn kiện chiến lược quan trọng, bầu
Ban Chấp hành Trung ương khóa XII gồm 73 ủy viên chính thức và 15 ủy viên dự
khuyết; đồng chí Thongloun Sisoulith tiếp tục được tín nhiệm giữ chức Tổng Bí
thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII[1].
Sau Đại hội XII, Lào nhanh
chóng triển khai quá trình kiện toàn bộ máy lãnh đạo các cấp. Một số điều chỉnh
nhân sự được tiến hành tại các cơ quan Đảng, Chính phủ, kiểm tra, nội chính và
lực lượng an ninh[2], chủ
yếu tập trung vào những vị trí trực tiếp tham gia công tác điều phối, tổ chức
thực hiện, kiểm tra, giám sát và phòng, chống tham nhũng. Ngày 22/2/2026, Lào
tổ chức bầu cử Quốc hội khóa X và Hội đồng nhân dân cấp tỉnh khóa V trên phạm
vi cả nước. Đây là sự kiện chính trị quan trọng nhằm hoàn thiện hệ thống tổ
chức nhà nước sau Đại hội XII. Tại kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa X khai mạc
ngày 23/3/2026, các chức danh lãnh đạo chủ chốt của Nhà nước tiếp tục được kiện
toàn với tỷ lệ tín nhiệm rất cao. Đồng chí Thongloun Sisoulith tiếp tục được
bầu giữ chức Chủ tịch nước[3];
đồng chí Xaysomphone Phomvihane tiếp tục giữ chức Chủ tịch Quốc hội[4];
đồng chí Sonexay Siphandone tiếp tục giữ chức Thủ tướng Chính phủ[5].
Việc các vị trí lãnh đạo chủ chốt đều được tái tín nhiệm cho thấy sự đồng thuận
cao trong hệ thống chính trị, đồng thời tạo nền tảng thuận lợi để Chính phủ
triển khai các chương trình phát triển trong giai đoạn mới.
Bước sang quý II/2026, trọng tâm điều hành của Chính phủ chuyển từ kiện
toàn tổ chức sang triển khai thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội.
Các phiên họp Chính phủ trong tháng 4 và tháng 5 và tháng 6 tập trung xử lý
những vấn đề nổi lên như ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, quản lý nợ
công, bảo đảm an ninh năng lượng, cải thiện đời sống nhân dân và thúc đẩy các dự
án phát triển.
Về kinh tế và xã hội
Trong sáu tháng đầu năm 2026, ưu tiên hàng đầu của Chính phủ là ổn định
kinh tế vĩ mô sau nhiều năm chịu tác động của lạm phát cao, nợ công lớn và biến
động tỷ giá. Các chính sách tài khóa và tiền tệ tiếp tục được điều hành theo hướng
linh hoạt nhằm kiểm soát lạm phát, ổn định giá trị đồng kip và củng cố niềm tin
của thị trường. Theo Bộ Tài chính Lào, lạm phát bình quân quý I/2026 giảm còn
khoảng 7%, thấp hơn đáng kể so với 13,1% của cùng kỳ năm 2025[6], phản ánh những tín hiệu
tích cực trong quá trình ổn định kinh tế. Ngân hàng Nhà nước Lào cũng điều chỉnh
giảm lãi suất cơ bản từ 8,5% xuống 8%[7], đồng thời tiếp tục quản lý
tỷ giá theo cơ chế thả nổi có điều tiết nhằm hạn chế biến động trên thị trường
ngoại hối.
Bên cạnh việc ổn định kinh tế
vĩ mô, Chính phủ Lào tiếp tục thúc đẩy đầu tư vào các lĩnh vực có lợi thế như
năng lượng, khai khoáng, nông nghiệp hàng hóa, công nghiệp chế biến và
logistics. Việc khai thác hiệu quả tuyến đường sắt Lào - Trung Quốc tiếp tục
được coi là động lực quan trọng nhằm giảm chi phí vận tải, mở rộng thương mại
và thu hút đầu tư nước ngoài. Nhiều dự án hạ tầng trọng điểm như Quốc lộ 13 Bắc
- Nam, Quốc lộ số 9, Quốc lộ số 12 và sân bay Pakse tiếp tục được triển khai
nhằm tăng cường kết nối trong nước và với các nước láng giềng. Công tác thu
ngân sách có chuyển biến tích cực khi đạt khoảng 40% kế hoạch năm[8],
trong khi dự trữ ngoại hối tiếp tục được duy trì ở mức bảo đảm cho trên năm
tháng nhập khẩu.
Mặc dù các chỉ số kinh tế
bước đầu có dấu hiệu cải thiện, nền kinh tế Lào vẫn phải đối mặt với nhiều khó
khăn và thách thức. Áp lực nợ công, chi phí sinh hoạt còn ở mức cao, biến động
giá nhiên liệu và nguy cơ gián đoạn nguồn cung năng lượng tiếp tục ảnh hưởng
đến hoạt động sản xuất, kinh doanh và đời sống người dân. Tình trạng thiếu hụt
nhiên liệu trong các tháng 3–5/2026 cho thấy nền kinh tế Lào vẫn phụ thuộc đáng
kể vào nguồn cung từ bên ngoài, đồng thời đặt ra yêu cầu phải đẩy mạnh đa dạng
hóa thị trường, nâng cao năng lực tự chủ của nền kinh tế và tăng cường khả năng
chống chịu trước các biến động của môi trường quốc tế.
Trong lĩnh vực xã hội, Lào đẩy mạnh cải cách hệ
thống giáo dục theo mô hình 5+4+3
sang 6+3+3[9] nhằm nâng cao chất lượng, gắn đào tạo với nhu cầu của thị
trường lao động và yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới. Chính phủ xác
định đưa phát triển nông thôn và xóa đói giảm nghèo trở thành một trong những
chương trình trọng điểm cấp quốc gia, đồng thời gắn với việc triển khai các mục
tiêu của Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2026–2030.[10]
Về đối ngoại
Chính sách đối ngoại của Lào
tiếp tục được triển khai theo phương châm độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa
dạng hóa quan hệ quốc tế, đồng thời lấy việc phục vụ phát triển đất nước làm
mục tiêu xuyên suốt. Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn
ngày càng gia tăng, Lào chủ trương duy trì quan hệ cân bằng với các đối tác chủ
chốt, tranh thủ nguồn lực bên ngoài cho phát triển kinh tế, đồng thời giữ vững
vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc khu vực[11].
Quan hệ đặc biệt Việt Nam -
Lào tiếp tục giữ vị trí ưu tiên hàng đầu trong chính sách đối ngoại của Lào.
Ngay sau Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng NDCM Lào, Tổng Bí thư,
Chủ tịch nước Thongloun Sisoulith lựa chọn Việt Nam là một trong những điểm đến
đầu tiên trong hoạt động đối ngoại, tiếp đó là chuyến thăm Lào của Tổng Bí thư
Tô Lâm đầu tháng 2/2026[12]
và chuyến thăm chính thức Việt Nam của Thủ tướng Sonexay Siphandone vào tháng
6/2026[13].
Các chuyến thăm cấp cao diễn ra liên tục trong thời gian ngắn không chỉ khẳng
định sự gắn bó đặc biệt giữa hai Đảng, hai Nhà nước mà còn tạo nền tảng chính
trị quan trọng cho việc triển khai các chương trình hợp tác giai đoạn 2026–2030
trên các lĩnh vực chính trị, quốc phòng, kinh tế, thương mại, đầu tư, giáo dục,
kết nối hạ tầng và phát triển nguồn nhân lực.
Bên cạnh quan hệ với Việt
Nam, Lào tiếp tục duy trì hợp tác chặt chẽ với Campuchia và thúc đẩy cơ chế hợp
tác ba nước Campuchia - Lào - Việt Nam (CLV).[14] Quan hệ hợp tác với Trung Quốc được đẩy
mạnh cả về chiều rộng và chiều sâu. Chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư,
Chủ tịch nước Thongloun Sisoulith tới Trung Quốc đầu tháng 6/2026 diễn ra đúng
dịp hai nước kỷ niệm 65 năm thiết lập quan hệ ngoại giao và Năm Hữu nghị Lào -
Trung Quốc 2026. Hai bên nhất trí tiếp tục làm sâu sắc quan hệ đối tác hợp tác
chiến lược toàn diện, “xây dựng quan hệ đối tác chung vận mệnh Lào-Trung Quốc
và Trung Quốc-Lào ở tầm sâu rộng hơn”[15],
đồng thời mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực hạ tầng giao thông, đường sắt,
năng lượng, logistics, thương mại và đầu tư. Lào tiếp tục phát huy vai trò là
thành viên tích cực của ASEAN sau khi hoàn thành năm Chủ tịch ASEAN 2024. Việc
tham gia đầy đủ các hội nghị cấp cao ASEAN và các cơ chế hợp tác tiểu vùng cho
thấy Lào tiếp tục coi ASEAN là nền tảng quan trọng để thúc đẩy hợp tác kinh tế,
duy trì môi trường hòa bình, ổn định và cân bằng quan hệ với các nước lớn[16].
Triển vọng 6 tháng cuối năm 2026
Trong 6 tháng cuối năm 2026,
tình hình chính trị của Lào được kỳ vọng tiếp tục duy trì ổn định, đồng thời
tập trung đưa các nghị quyết của Đại hội XII vào thực tiễn[17].
Chính phủ sẽ ưu tiên nâng cao hiệu quả quản trị quốc gia, tăng cường kỷ luật
hành chính, đẩy mạnh cải cách thể chế và giám sát thực hiện các mục tiêu phát
triển kinh tế - xã hội.
Về đối ngoại, Lào được đánh giá vẫn sẽ
kiên định triển khai chính sách đối ngoại theo hướng độc lập, cân bằng và phục
vụ phát triển. Quan hệ với Việt Nam, Trung Quốc và các nước ASEAN sẽ tiếp tục
được củng cố nhằm thu hút đầu tư, mở rộng thương mại và thúc đẩy kết nối hạ
tầng. Đồng thời, Lào sẽ phát huy vai trò trong các cơ chế hợp tác khu vực,
tranh thủ các nguồn lực bên ngoài để hỗ trợ thực hiện Kế hoạch phát triển kinh
tế - xã hội giai đoạn 2026–2030.
Về phát triển kinh tế, Chính phủ Lào được kỳ vọng
sẽ đẩy mạnh thu hút đầu tư vào nông nghiệp, công nghiệp chế biến, năng lượng và
khai khoáng; thúc đẩy chuyển từ xuất khẩu nguyên liệu thô sang chế biến sâu,
phát triển chuỗi giá trị sản xuất và nâng cao giá trị gia tăng của hàng hóa
xuất khẩu. Cùng với đó, việc khai thác hiệu quả tiềm năng năng lượng, nâng cao
giá trị xuất khẩu điện và phát triển Lào thành trung tâm kết nối năng lượng khu
vực sẽ tiếp tục là những ưu tiên lớn trong thời gian tới. Trong lĩnh vực hạ
tầng, Lào được kỳ vọng sẽ tập trung đầu tư, nâng cấp hệ thống giao thông và
logistics, phát huy lợi thế “quốc gia kết nối”, đặc biệt là tăng cường liên kết
giữa các khu sản xuất, chế biến, cửa khẩu và tuyến đường sắt Lào – Trung Quốc
nhằm thúc đẩy thương mại, đầu tư và du lịch[18].
Về xã hội, các chính sách nhiều khả
năng sẽ tiếp tục hướng tới nâng cao chất lượng giáo dục, y tế và phát triển
nguồn nhân lực; giải quyết tình trạng thiếu giáo viên, nhân viên y tế ở vùng
nông thôn; đẩy mạnh chương trình phát triển nông thôn, giảm nghèo và đào tạo
nghề đáp ứng nhu cầu thị trường lao động của Lào[19].
Đồng thời, Chính phủ Lào sẽ chú trọng phát triển du lịch sinh thái, du lịch
cộng đồng gắn với bảo tồn văn hóa, cũng như tăng cường quản lý tài nguyên, bảo
vệ môi trường và thực hiện mục tiêu nâng tỷ lệ che phủ rừng theo lộ trình đã đề
ra
[2] Nguyễn Thị Lý (tổng hợp), (3/2026), “Bảng thay
đổi nhân sự tiêu biểu hậu Đại hội XII – Báo cáo Quý 1/2026 về Tình hình lịch sử,
chính trị, an ninh- quốc phòng, đối ngoại của Lào”, trang 3.
[8] Quốc hội Lào, ຜົນກອງປະຊຸມສະໄໝສາມັນຂອງລັດຖະບານ ປະຈຳເດືອນພຶດສະພາ 9 (Kết quả Phiên họp thường kỳ Chính phủ
Lào tháng 5/2026)
[9] Quốc hội Lào, ຜົນກອງປະຊຸມສະໄໝສາມັນຂອງລັດຖະບານ ປະຈຳເດືອນພຶດສະພາ 9 (Kết quả Phiên họp thường kỳ Chính phủ
Lào tháng 5/2026), Tlđd
[10] Quốc hội Lào, ສຳເລັດກອງປະຊຸມຄົບຄະນະຄັ້ງທີ 3 ຂອງຄະນະບໍລິຫານງານສູນກາງພັກ ສະໄໝທີ XII (Tổng kết Phiên họp toàn thể lần thứ
3 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa 12)
[11] Lê Thị Hòa, Nguyễn Thị Tú Trinh (2026),
Định hướng chiến lược trong chính sách đối ngoại theo tinh thần Đại
hội XII của Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, Tạp chí Cộng sản, số 1.085
(5 - 2026).